Feestelijke viering gasfabriek Tiel

In november 1955 zijn de poorten en muren van het GGR-Gas gebouw in Tiel feestelijk versierd. De slingers, vlaggetjes en feestverlichting verraden dat er iets groots te vieren valt, en wel, dat de fabriek maar liefs 100 jaar bestaat!

De eerste steen die tijdens de bouw in 1854 is gelegd door G.W. Caron is zelfs nog bewaard en ligt in het Flipje & Streekmuseum. In 1855 opent de fabriek haar deuren en staat honderd jaar later nog steeds in de Rechtbankstraat als eigendom van het gemeentelijk gasbedrijf GGR-Gas. Tot ver in de 20e eeuw is dit bedrijf verantwoordelijk voor de gasvoorziening van het Gelders Rivierengebied. Zo is de GGR-Gas in de jaren tachtig nog maar als een van de vier regionale gasbedrijven, naast de PGEM zelf, actief in het PGEM voorzieningsgebied. In 2000 wordt het bedrijf uiteindelijk toegevoegd aan Nuon, die met deze overname een marktaandeel van ongeveer 30% op de Nederlandse gasmarkt krijgt.

En het gasgebouw aan de Rechtbankstraat? Dat is in de jaren ‘70 gesloopt om plaats te maken voor een nieuwbouwkantoor van de GGR-Gas. Deze is op haar beurt weer afgebroken in 2014. Op de locatie opent nu naar verwachting eind 2016 het cultureel centrum ‘de Westluidense Poort’ haar deuren.

Bolgashouders

Begin twintigste eeuw zijn gashouders een alledaags aanzicht. Het gas dat uit steenkool gewonnen is, wordt tijdelijk opgeslagen in de cilindervormige voorraadtanks. In 1955 kent Heerlen echter een Nederlandse primeur. In de Limburgse gemeente wordt een heel nieuw type gashouder in gebruik genomen: de bolgashouder.  Met een gewicht van 210.000 kilogram en 24.000 kubieke meter inhoud lijkt de opslagtank op een enorme voetbal. De voordelen van de bolvorm zijn groot: hij neemt minder plaats in beslag dan een tank van dezelfde capaciteit, is veiliger en de onderhoudskosten liggen stukken lager. Door zijn moderne uiterlijk kan de bolvorm bovendien op een in het oog springende plaats worden gebouwd. Met de levering van het eerste Groningse aardgas in 1966 zijn stadsgasfabrieken ineens overbodig. Door het hele land worden gashouders en –tanks met de grond gelijk gemaakt. De ‘moderne’ bolgashouder verdwijnt zo grotendeels uit beeld.

Foto: 1966